fbpx
Wpisz szukane słowa, pomożemy znaleźć to czego szukasz

Jakich informacji szukasz?

Gotowi Do Ratowania

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Jak poradzić sobie z kleszczem?

Podziel się:

Jak poradzić sobie z kleszczem?

Wiosna oraz miesiące letnie sprzyjają częstszemu korzystania z form wypoczynku na świeżym powietrzu w parkach, lasach na łąkach czy w górach. Ten czas to również zwiększone ryzyko pokąsania przez kleszcze mogące przenosić groźne dla zdrowia, bakterie, wirusy i pierwotniaki.

Kleszcze.

W Polsce występuje kilka gatunków kleszczy, z których „istotne znaczenie” dla ludzi ma kleszcz pospolity czy łąkowy. Kleszcze zamieszkują tereny łąk, zarośli i lasów, spotkamy je również a mieście na terenach zielonych, w parkach, na trawnikach czy skwerach zieleni.

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. Od lewej. Kleszcz (nimfa) przed wbiciem i po wbiciu się w skórę. Źródło: google.com

 

Owady te są pasożytami zewnętrznymi kręgowców, drobnych gryzoni, zwierzyny płowej, bydła, koni, ptaków, rzadziej gadów. Człowiek jest dla nich żywicielem przypadkowym. Ich aktywność zależy od temperatury otoczenia. Jej wzrost powoduje zwiększenie aktywności kleszczy, która w Polsce rozpoczyna się na przełomie marca i kwietnia i trwa do października/listopada. Szczyt aktywności kleszczy przypada na okresy: maj, czerwiec oraz wrzesień i październik.

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. Stadia rozwoju kleszcza. Góra. Kleszcz pospolity. Larwa, nimfa, samiec, samica, najedzona samica. Dół. Kleszcz łąkowy. Larwa, nimfa, samiec, samica, najedzona samica. Źródło: Doggie Style.

 

Kleszcze wbrew obiegowej i błędnej opinii nie atakują nas z zaskoczenia spadając z wysokiego drzewa. Osobniki w różnym stadium rozwoju wspinają się na rośliny o wysokości od 30 cm do około max. 1,5 metra w przypadku osobników dorosłych i tam oczekują na człowieka czy zwierzę – na swojego żywiciela.

Jak chronić się przed ugryzieniami przez kleszcze?

Ryzyko pogryzienia przez kleszcze zwiększa się, kiedy przebywamy na terenie ich częstego występowania. Lasy, łąki, parki itp. Jeżeli wybieramy te miejsca, warto minimalizować potencjalne pogryzienie przez kleszcze, stosując podstawowe środki zabezpieczające takie jak:

  • Szczelne osłonięcie skóry odpowiednim ubraniem z długimi rękawami, długimi spodniami, wysokimi skarpetami, butami z wyższą cholewką i ubieraniu czapki z daszkiem lub kapelusza.
  • Podczas przebywania w rejonach występowania kleszczy wskazane jest stosowanie repelentów (środków odstraszających kleszcze), zawierających DEET lub permetrynę, które rozpyla się na ubranie i odsłoniętą skórę, z wyjątkiem twarzy lub tylko na ubranie.
  • Po każdym powrocie z terenów łąkowo-leśnych konieczna jest dokładna kontrola całej skóry, zwłaszcza pachwin, pach, okolic za małżowinami usznymi i fałdów skórnych, ponieważ te miejsca kleszcze „lubią najbardziej”

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. Repelenty zawierające DEET w różnym stężeniu.

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. BIO-insektal zawierający naturalną permetrynę.

 

Mam kleszcza – co teraz?

Ślina kleszczy zawiera substancje o działaniu znieczulającym, więc przeoczenie momentu ukłucia jest wielce prawdopodobne. Najczęściej odkrywamy kleszcza, kiedy jest już wbity w naszą skórę, a niejednokrotnie jest już opity.

  1. Przygotuj anatomiczną zakrzywioną pęsetę lub zwykłą (lub dedykowane do usuwania kleszczy urządzenie), środek do odkażania, np. octenisept (lub czysta woda z mydłem, ewentualnie sól fizjologiczna).
  2. Chwyć kleszcza tuż przy skórze, za przednią część ciała i zdecydowanym jednostajnym ruchem pociągnij ku górze w kierunku prostopadłym do powierzchni skóry. Staraj się układać narzędzie stycznie do skóry, aby precyzyjnie chwycić kleszcza za główkę. 
  3. Zdezynfekuj miejsce ukłucia. Dokładnie umyj ręce.
  4. W razie potrzeby zabezpiecz miejsce ukłucia małym plastrem lub małym opatrunkiem jałowym.
  5. Obserwuj miejsce po ukłuciu. Jeśli wystąpi niepokojąca zmiana, skonsultuj się z lekarzem.
  6. Zwróć uwagę czy kleszcz został usunięty w całości.

Nigdy nie smaruj kleszcza tłuszczem, nie polewaj alkoholem, nie przypalaj itd. To może spowodować zatkanie tchawek kleszcza, a następnie jego wymioty, które przyśpieszają przedostanie się bakterii i wirusów do ciała ukłutego. Nie wygniataj go, nie uciskaj skóry wokół kleszcza, nie wykręcaj.

Dedykowane urządzenia do usuwania kleszczy.

Na rynku jest dostępnych sporo urządzeń, które ułatwiają usuwanie kleszczy. Specjalne lassa, pompki ssące, pęsety czy „kleszczo-łapki”. Jednak najprostszym narzędziem jest pęseta anatomiczna zakrzywiona. Narzędzie jest tak naprawdę wtórne – nie ważne jest czym usuwasz kleszcze, ale jak to robisz.

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. Narzędzia dedykowane do usuwania kleszczy. Od lewej. Trix lasso, zestaw Mustico, Anty-kleszcz, Kick Tick.


Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. “Kleszczo-łapki” TICK TWISTER.

 

Borelioza i kleszczowe zapalenie mózgu.

Kleszcze są nośnikiem dla wielu chorób, jednak w Polsce do chorób najczęściej przenoszonych przez kleszcze należą: borelioza, gorączka Q, tularemia, bartonelloza, babeszjoza, erlichioza, kleszczowe zapalenie mózgu, a także riketsjozy z grupy gorączek plamistych. Zgodnie z danymi epidemiologicznymi, największy oddźwięk i znaczenie mają dwie choroby: borelioza, oraz kleszczowe zapalenie mózgu.

Nie każde ukłucie kleszcza grozi zachorowaniem, ponieważ nie każdy kleszcz jest zakażony. Gdy zdarzy się, że kleszcz jest zakażony, to ryzyko przeniesienia choroby na człowieka wzrasta wraz z wydłużaniem się czasu przebywania kleszcza w skórze. Z tego powodu tak ważne jest oglądanie całego ciała po powrocie ze spaceru po lesie lub parku oraz wyjęcie kleszcza jak najszybciej po stwierdzeniu jego obecności. W 2017 r. w Polsce zgłoszono 21 516 przypadków boreliozy (dane są w trakcie weryfikacji i mogą ulec zmianie). Zapadalność wyniosła 56/100 tys. mieszkańców, 10,8% osób zdiagnozowanych zostało poddanych leczeniu w warunkach szpitalnych.

Borelioza

Pierwsze objawy chorobowe mogą pojawić się po około 10 – 14 dniach od ukłucia. Typowym objawem boreliozy są zmiany skórne w postaci pierścieniowatego rumienia wędrującego, który występuje u ok. 40 do 50% chorych. Typowy rumień ma średnicę przekraczającą 5 cm. Początkowo ma on kształt koła o średnicy 1 – 1,5 cm, które się powiększa, blednie od środka i zanika. Rumień nie zawsze jest widoczny. Czasami jest mylony ze śladem po ugryzieniu, otarciem lub uczuleniem. Jednak, jeśli wiemy, że w tym miejscu ukuł nas kleszcz, wszelkie zmiany skórne powinny nas skłonić do szybkiej wizyty u lekarza. Na boreliozę nie ma szczepionki. Boreliozę diagnozuje się w badaniach krwi a rokowania leczenia są dobre – antybiotyki są skuteczne niezależnie od stadium choroby.

 

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza.

Pierwsza pomoc w przypadku ugryzienia przez kleszcza. Rumień wędrujący.

 

Kleszczowe zapalenie mózgu

Choroba zaczyna się nagle. Przebiega w dwóch fazach. Pierwsza trwa średnio 4 dni, objawia się najczęściej:

  • gorączką sięgającą do 38⁰C,
  • bólami głowy, mięśni i stawów,
  • nudnościami,
  • wymiotami
  • biegunką.

Objawy drugiej fazy kleszczowego zapalenia mózgu to najczęściej:

  • gorączka do 40⁰C,
  • bóle głowy, mięśni i stawów,
  • nudności,
  • wymioty,
  • sztywność karku,
  • światłowstręt lub nadwrażliwość na dźwięki.

Najcięższym powikłaniem jest porażenie mięśni oddechowych, wymagające wprowadzenia sztucznej wentylacji.

Szczepienia

WAŻNE: Nie ma skutecznej szczepionki zapobiegającej zachorowaniu na boreliozę, jest natomiast szczepienie ochronne przeciwko kleszczowemu zapaleniu mózgu.

Ponieważ kleszczowe zapalenie mózgu jest chorobą bardzo poważną, której leczenie jest trudne ze względu na brak skutecznych leków przeciwwirusowych, zaleca się wykonywanie szczepień ochronnych, zwłaszcza osobom z dużym ryzykiem zakażenia, tzn. tym, które ze względu na swoją pracę, miejsce zamieszkania lub zainteresowania często przebywają na terenach zielonych, np. w lasach, na łąkach, w parkach itp.

Kleszcze. Mity i fakty.

Mit. Każdy kleszcz przenosi Boreliozę.
Fakt. Około 30% kleszczy w Polsce jest nosicielem krętka borelii.

Mit. Przed Boreliozą można się zaszczepić.
Fakt. Jedyna dostępna szczepionka chroni nas tylko przed odkleszczowym zapaleniem opon mózgowych

Mit. Samo wkłucie się kleszcza w naszą skórę oznacza natychmiastowe zakażenie.
Fakt. Aby doszło do zakażenia, kleszcz musi pozostawać w skórze od 24-48h

Mit. Kleszcze skaczą na ofiary z koron drzew.
Fakt. Oczekują na żywiciela na wysokości maksymalnie około 1 metra w zależności od stadium rozwoju.

Mit. Kolor ciemny ubrań odstrasza kleszcze.
Fakt. Kleszcze nie widzą. Do polowania używają zmysłu węchu.

Mit. Kleszcze żyją tylko w lasach.
Fakt. Kleszcze są obecne również w miastach, na skwerach, w parkach miejskich czy trawnikach.

Mit. Pojawiająca się zaraz po ukąszeniu zmiana to rumień wędrujący oznaczający Boreliozę.
Fakt. Natychmiastowe zaczerwienienie to reakcja alergiczna. Rumień wędrujący pojawia się po około 1-2 dniach do nawet 3 tygodni.

Mit. Smarowanie tłuszczem, alkoholem, kremem itp. Powoduje, że kleszcz sam wyjdzie.
Fakt. Jedynym skutecznym środkiem na usunięcie kleszcza jest jego ekstrakcja ze skóry. Stosowanie tłuszczy, przypalanie, alkohol czy inne podobne, mogą spowodować tylko pogorszenie sytuacji.

Z ratowniczymi pozdrowieniami,
Gotowi Do Ratowania

Źródła: 1. https://www.medicover.pl/o-zdrowiu/kleszczowe-zapalenie-mozgu-pod-ochrona-szczepionki,207,n,168  2. https://labhome.pl/badanie-kleszcza-na-borelioze-fakty-i-mity/ 3. https://labhome.pl/rumien-wedrujacy/ 4. Opracowania własne GOTOWI DO RATOWANIA. 5. The Wilderness Of Poland. https://www.facebook.com/TheWildernessOfPoland/ 6. https://infekcje.mp.pl/publicystyka/choroby-odkleszczowe/105941,usuwanie-kleszcza 7. https://www.mp.pl/pacjent/choroby-zakazne/choroby/inne-rodzaje-zakazen/159547,choroby-przenoszone-przez-kleszcze 8. https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.18.5.1.

Podziel się:
Dodaj komentarz